جستجو
Close this search box.
آموزش دروس پایه دهم
آموزش دروس پایه یازدهم
آموزش دروس پایه دوازدهم

تابع وارون، محاسبه ضابطه تابع وارون

تابع وارون، محاسبه ضابطه تابع وارون
فهرست مطالب

در این فیلم آموزشی در مورد تابع وارون، به دست آوردن ضابطه تابع وارون یک تابع خطی غیر ثابت توضیح داده شده است.

پخش ویدئو

تابع وارون چه تابعی است؟

وارون تابع: با جا به جا کردن مولفه های زوج مرتب (a, b) می توان زوج مرتب  (b, a) را به دست آورد. اگر برای همه زوج مرتب های یک تابع مانند f این کار را انجام دهیم تابع f -1 به دست می آید. به تابع f-1، تابع وارون گفته می شود.

نکته: اگر تابع f یک به یک باشد، آن گاه تابع f وارون پذیر است و بالعکس.

مثال: وارون تابع f = {(1,2) , (3, -5), (0, 0)} را به دست آورید؟

چون تابع یک به یک است، بنابراین وارون دارد. برای به دست آوردن وارون تابع مذکور، باید جای زوج مرتب های آن را تعویض نمود.

f-1={(2,1), (-5,3), (0,0)}

 

به نمونه تست زیر توجه کنید:

تست) اگر در تابع f={(2, a3+1), (b+5, 3)} داشته باشیم، f=f-1 حاصل ab کدام است؟

  1. 2-
  2. 2
  3. 3-
  4. 3

گزینه 1 پاسخ صحیح می باشد.

ابتدا وارون تابع را به دست می آوریم.

f-1={(a3+1, 2), (3, b+5)}

f={(2, a3+1), (b+5,3)}

برای اینکه این دو تابع یعنی f و f-1  برابر باشند، باید دامنه آن ها مساوی باشد. لذا  a3+1  ، باید برابر با 2 و b+5 مساوی با 3 باشد.

a3+1=1     a3=1   a=1

b+5=3     b=-2

بنابراین حاصل ab برابر با 2- خواهد بود.

نکته: نمودار هر تابع و وارون آن نسبت به نیمساز ناحیه اول و سوم ( خط y = x) قرینه یکدیگر هستند.

تابع وارون تابعی است که با جا به جا کردن تمام زوج مرتب های یک تابع به دست می آید.

به دست آوردن ضابطه تابع وارون یک تابع خطی غیر ثابت

به دست آوردن ضابطه تابع وارون یک تابع خطی غیر ثابت: برای تعیین وارون تابع خطی   f ( x) = a x + b ( با شرط a≠0) ابتدا از رابطه y = a x + b، مقدار x را بر حسب y به دست آورده سپس جای x و y را عوض می کنیم.

مثال: وارون تابع خطی زیر را تعیین کنید؟

ابتدا باید x را بر حسب y به دست آوریم. در نهایت جای x و y را عوض نمائیم.

برای یادگیری بیشتر موضوع تابع وارون و به دست آوردن ضابطه تابع وارون ویدئو آموزشی را مشاهده کنید.

سوالات متداول

اگر برای همه زوج مرتب های یک تابع مانند f ، جای مولفه های زوج مرتب آن را تعویض نمود، تابع f-1 به دست می آید. به تابع f-1، تابع وارون گفته خواهد شد. تابع f در صورتی وارون پذیر است که یک به یک باشد.

برای رسم نمودار وارون یک تابع، باید نمودار تابع را نسبت به خط y = x قرینه نمود. زیرا نمودار هر تابع و وارون آن نسبت به خط y =x قرینه هم هستند.

برای به دست آوردن ضابطه تابع وارون یک تابع خطی غیر ثابت مانند f ( x) = a x + b ( با شرط a ≠0) ابتدا، x را بر حسب y به دست می آوریم و در نهایت جای x و y را عوض خواهیم کرد.

نظرات و پرسش های خود را با ما در میان بگذارید...
اشتراک در
اطلاع از
guest
2 Comments
قدیمی‌ترین
تازه‌ترین بیشترین رأی
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
Hazhir
Hazhir
9 ماه قبل

عالی خیلی ممنون

رضا محمدیان
مدیر
9 ماه قبل
پاسخ به  Hazhir

سلام
امیدواریم مبحث تابع وارون و محاسبه ضابطه آن را به خوبی فرا گرفته باشید.

2
0
افکار شما را دوست داریم، لطفا نظر دهید.x